Jan-Josef Stok (fotografie)

“A good picture is a look, an exchange, it needs my look and their look –
and YOUR look when it has been made.”

Wereldburger Jan-Joseph Stok – voor vrienden Jofi – is eigenlijk te weinig in Maastricht om nog even een drie weken durende expositie aan te gaan. Tussen Denemarken, Afrika, Bosnië en Parijs in, is Maastricht eigenlijk alleen maar een tussenstop om de resultaten van zijn reizen aan de homeposse te laten zien: een bijzondere avant-première van zijn fotografie, voordat deze op in april in Parijs wordt getoond. Stock studeerde aan de Fotoacademie in Amsterdam, en zit nu in het derde jaar European Studies aan de Universiteit Maastricht, waarvoor hij het afgelopen semester aan de Danish School of Journalism in Aarhus was gestationeerd. Onder begeleiding van vooraanstaande Deense fotografen maakte hij fotoreportages in opdracht van internationale kranten, die allemaal sociaal-critische onderwerpen bestrijken.

Als bijproduct van dit harde opdrachtwerk ontstond echter een hele reeks haast surrealistisch aandoende plaatjes, die het “vastleggen van” en “berichten over” van de reportage subliem verbinden met de esthetische diepgang en symboliek van de kunstfotografie, die in Stock’s geval de kijkruimte voor connotaties en de dubbelzinnigheid van de correcte weergave opzoekt. Zo ook de titelfoto, die tegen alle verwachtingen in een Ijslander in een uiteraard Ijslandse geysers afbeeld.

Politieke engagement is belangrijk voor Stock: hij omschrijft zich zelf als een “groot activist”, sinds drie jaar heeft hij plaats genomen in het bestuur Attac Nederland. Zijn fotografie is dan ook voornamelijk sociale fotografie, die levenssituaties probeert vast te leggen. Volgends hem is het moment van een goede foto dan ook een ogenblik, een uitwisseling, die zijn aandacht nodig heeft en de aandacht van diegene, die kijken. “Hoe je naar mensen kijkt, en hoe zij naar jou kijken, dat zal op het beeld worden aangevoeld. Het is vaak een contact die ik maak met mensen, en van die contact komen ook mijn fotos. In deze expositie wil ik een nadruk leggen op contrasten tussen de verschillende culturen, en hoe ze met hun omgeving om gaan. Beelden uit de hele wereld van Ijsland naar Mali, van de rijkste plekken van de wereld tot de de armste.”